یکی از بزرگترین چالشهای یک پروژه جدید صرفنظر از برنامهها و چشماندازهای آن، تأمین سرمایه است. حتی اگر آن پروژه یک برنامه تحولآفرین، یک بازی جذاب یا حتی راه تازهای برای تعامل با دنیای دیجیتال باشد، نمیتوان اهمیت تأمین سرمایه پروژه را نادیده گرفت. کارشناسان معتقدند که یکی از روشهای تأمین سرمایه یک پروژه کریپتویی، رویداد تولید توکن است. این فرایند برای افزایش سرمایه و مشارکت جامعه هواداران، شهرت یافته است. در این مقاله، با این رویداد و چرایی اهمیت آن آشنا خواهیم شد.
رویداد تولید توکن چیست؟
رویداد تولید توکن (TGE) هنگامی انجام میشود که یک پروژه بلاکچین، توکنهای خود را ایجاد کرده و در بین عموم یا مشارکتکنندگان برگزیده، توزیع میکند. این توکنها معمولاً دارایی دیجیتال هستند و ویژگیهای زیادی در اکوسیستم بلاکچین دارند. به طور مثال، توکنهای یوتیلیتی امکان دسترسی کاربران به محصولات یا سرویسهای خاص را مهیا میکنند یا دارندگان توکنهای حاکمیتی، حق رأی دادن را درباره برنامههای آینده پروژه دارند.
TGE معادل رویداد عرضه اولیه عمومی (IPO) در دنیای امور مالی است. در رویداد IPO، سهام یک شرکت برای اولین بار در معرض دسترسی عمومی قرار میگیرد. رویداد TGE نیز توکنهای پروژه را برای اولینبار برای خرید در اختیار علاقهمندان و سرمایهگذاران قرار میدهد. برخلاف IPOها که بسیار قانونمند و محدود به بازارهای خاصی هستند، TGEها در سطح جهان و با محدودیت بسیار کمتری انجام می شوند.
هدف اصلی رویداد TGE، افزایش سرمایه پروژه و ایجاد جامعهای غیرمتمرکز از ذینفعان است. تیم پروژه با عرضه توکن برای تأمین سرمایه، امکان تأمین منابع برای توسعه و بازاریابی پلتفرم خود را دارد. از طرفی، توزیع توکن به غیرمتمرکز شدن کنترل پروژه کمک میکند. همچنین مشارکتکنندگان در موفقیت پروژه، نقش مؤثری ایفا خواهند کرد.

رویداد تولید توکن چگونه کار میکند؟
رویداد تولید توکن مبتنی بر اهداف پروژه، نوع توکن و چارچوب قانونی و عملیاتی پروژه است. بااینحال، مراحل کلی در یک رویداد TGE عبارتاند از:
مفهومسازی و ایجاد وایت پیپر
تیم پروژه باید اهداف و مسائلی را که به دنبال حل آنها است، به طور شفاف تعریف کند. همچنین تیم توسعهدهنده پروژه باید درباره نحوه استفاده از توکن در اکوسیستم توضیح دهد. این فرایند باید پیش از اجرای TGE انجام شود. این اطلاعات معمولاً در وایت پیپر ارائه می شوند. وایت پیپر، سندی جامع و رسمی درباره جنبه های فنی و تجاری یک پروژه ارز دیجیتال است. همچنین وایت پیپرها نقش موثری برای جذب سرمایهگذاران ایفا کرده و باعث شفافیت و اعتماد بین جامعه هواداران میشود.
طراحی توکن و توسعه قرارداد
پس از آمادهشدن وایت پیپر، مرحله بعدی طراحی توکن است. این مرحله شامل تصمیمگیری درباره تعداد کل توکنهای عرضه شده، توزیع و قابلیتهای آنها است. به طور مثال، آیا توکنها بهعنوان ارز رایج در یک پلتفرم استفاده شده یا حق رأی دادن را به دارندگان میدهند؟ همچنین قراردادهای هوشمند، باعث خودکار شدن صدور و مدیریت این توکنها می شوند. قراردادهای هوشمند به طور خودگردان اجرا می شوند. بندهای این قراردادها بر حسب کد نوشته می شوند. این رویه باعث شفافیت فرایند و عدم امکان دستکاری در قرارداد میشود.
ملاحظات قانونی و تنظیمگری
تیم پروژه با توجه به ملاحظات قانونی موجود، باید مقررات مختلف درباره اوراق بهادار، قوانین ضد پولشویی (AML) و پروتکل شناخت مشتریان (KYC) را رعایت کنند. تطبیق با قوانین، برای دوری از مسائل قانونی بالقوه و تضمین ثبات پروژه ضروری است.
بازاریابی و ایجاد جامعه هواداران
یکی از مؤلفههای مهم موفقیت رویداد TGE، بازاریابی و معرفی فناوری اصلی پروژه است. تیم پروژه باید تعامل نزدیکی با جامعه داشته باشد. همچنین کارشناسان پروژه باید بخشهای مختلف برنامههای خود را به سرمایهگذاران معرفی کرده و باعث جلب نظر سرمایهگذاران در زمان عرضه توکن شوند. روشهایی مانند کمپینهای رسانه اجتماعی، همکاری با اینفلوئنسرها، مشارکت در کنفرانسهای بلاکچین و برگزاری وبینارهای تخصصی، کمک شایانی به افزایش آگاهی جامعه هواداران میکنند.
توزیع توکن
در زمان TGE، توکنها در بین مشارکتکنندگان بر اساس شرایط تعیین شده در وایت پیپر، توزیع می شوند. امکان توزیع توکن از راههای مختلف مانند فروش مستقیم، حراج یا ایردراپها وجود دارد. قراردادهای هوشمند باعث خودکار شدن فرایند توزیع می شوند. بدین ترتیب، کلیه تراکنشها شفاف و امن هستند.
توسعه پسا TGE و اجرای نقشه راه
تیم پروژه پس از TGE به دنبال عمل به وعدههای انجام شده در وایت پیپر است. به طور مثال، توسعه هر چه بیشتر پروژه، تعامل پیوسته با جامعه و همکاری برای ارتقای ارزش پروژه، بخشی از این اهداف است. تیم پروژه، موفقیت TGE را با اجرای نقشه راه و برآورده کردن انتظارات هولدرهای توکن میسنجد.
انواع توکنهای صادر شده در TGEها
انواع توکنهای صادر شده در رویداد تولید توکن بستگی به اهداف و چشمانداز پروژه دارند. برخی از انواع توکنها شامل توکنهای یوتیلیتی، توکنهای حاکمیتی، اوراق بهادار و توکنهای پلتفرم هستند.
توکنهای کاربردی
توکنهای کاربردی (یوتیلیتی)، توکنهای بلاک چینی هستند که کاربرد خاصی دارند. این توکنها در بلاکچین ساخته شده و بهعنوان توکن بومی یک پلتفرم، استفاده می شوند. این توکنها بهعنوان ابزار مالی در نظر گرفته نمیشوند، یعنی در معرض مقررات و قوانین یکسان با اوراق بهادار قرار نمیگیرند.
توکنهای کاربردی عموماً در طی ICO، IDO یا TGE صادر شده و سرمایهگذاران میتوانند این توکنها را با ارز دیجیتال یا ارز فیات خریداری کنند. این توکنها به منظور تشویق سرمایهگذاران برای مشارکت در پلتفرم و تقویت شبکه استفاده می شوند. به طور مثال، ممکن است یک پلتفرم شرایطی را برای کاربران جهت خرید و نگهداری بخش مشخصی از توکنها را برای مشارکت در برخی از فعالیتها یا دسترسی به ویژگی های خاص پلتفرم تعیین میکند. همچنین میتوان از توکنهای کاربردی برای اعطای پاداش به کاربران به منظور تکمیل وظایف یا ارائه خدمات در پلتفرم استفاده کرد.
استفاده از توکنهای کاربردی عموماً محدود به یک اکوسیستم خاص است. به طور مثال، شرکت اوبر میتواند توکن کاربردی خود را برای خدمات پرداختی شبکه خود، عرضه کند. توکنهای کاربردی بهعنوان ابزار سرمایه گذاری طراحی نمیشوند. مطرحترین توکنهای کاربردی شامل Ox (ZRX)، اوگر (REP) و گولم (GNT) هستند.
توکنهای اوراق بهادار
توکن اوراق بهادار، شکل دیجیتال اوراق بهادار متداول است. بهطورکلی، هر دارایی که امکان توکنیزه کردن آن وجود داشته باشد، میتواند یک توکن اوراق بهادار باشد. ممکن است در آینده نزدیک، توکنهای اوراق بهادار جایگزین مطمئن سهام و سایر داراییهای مرسوم باشد.
بااینحال، باید توجه داشت که توکنهای اوراق بهادار با ارزهای دیجیتال، دقیقاً یکسان نیستند. بسیاری از ارزهای دیجیتال مانند بیت کوین، لایتکوین و بیت کوین کش در بلاکچینهای مختص خود پیادهسازی می شوند. توکنهای اوراق بهادار در بلاکچینهای موجود اجرا می شوند، یعنی امکان اجرای یک توکن اوراق بهادار در بلاکچین اتریوم وجود دارد. در واقع، اتریوم رایجترین پلتفرم برای استفاده از توکنهای اوراق بهادار است. بسیاری از شرکتها از توکنهای ERC-20 سازگار با اتریوم استفاده میکنند.
توکنهای پلتفرم
توکنهای پلتفرم، داراییهای دیجیتالی هستند که توسط پلتفرمهای وابسته به بلاکچین برای تسهیل و حمایت از فعالیتهای خاص در اکوسیستم آنها، صادر می شوند. این توکنها برای اهداف مختلفی مانند دسترسی به ویژگیها یا سرویسهای خاص در پلتفرم، مشارکت در تصمیمات حاکمیتی یا کسب پاداش برای مشارکت در شبکه، استفاده می شوند.
یکی از کارکردهای مهم توکنهای پلتفرم، ایجاد محیطی برای تبادل در پلتفرم و خرید و فروش کالاها یا خدمات یا پرداخت کارمزدهای تراکنش است. علاوه براین، امکان استیکینگ یا قفل کردن توکنهای پلتفرم در قراردادهای هوشمند برای کسب پاداش یا مشارکت در مکانیزم اجماع پلتفرم، وجود دارد.
توکن غیرقابلتعویض (NFT)
توکنهای غیرقابلتعویض (NFTها) داراییهای دیجیتال منحصربهفردی هستند که مالکیت کالاهای دیجیتال را نشان میدهند. NFTها بر خلاف آیتمهای دیجیتال معمول، توسط فناوری بلاکچین عرضه شده و امکان دستکاری در آنها وجود ندارد. NFTها مزیتهای زیادی مانند اثبات مالکیت و گواهی اعتبار برای دارندگان خود دارند. NFTها با استفاده از قراردادهای هوشمند ساخته شده و کاربردهای متنوعی در دنیای ارزهای دیجیتال دارند.
توکنهای حاکمیتی
توکنهای حاکمیتی امکان رأی دادن درباره برنامههای آینده پروژه را برای هولدرها مهیا میکنند. دارندگان این توکنها درباره تصمیمات کلیدی پروژه مانند ارتقای فناوری یا چگونگی تخصیص سرمایه رأی میدهند. این توکنها نقشی حیاتی در سازمانهای غیرمتمرکز داشته و امکان مشارکت گسترده جامعه را در توسعه پروژه مهیا میکنند.

انواع رویدادهای تولید توکن
رویدادهای تولید توکن (TGEها) متنوعی وجود دارند که متناسب با اهداف یا مخاطبان پروژه هستند:
عرضه اولیه کوین (ICO)
عرضه اولیه کوین (ICO)، نوعی فعالیت افزایش سرمایه در ارز دیجیتال و محیط بلاکچین است. میتوان ICO را شبیه عرضه عمومی اولیه (IPO) تلقی کرد که از ارز دیجیتال استفاده میکند. مزیت اصلی ICO، حذف واسطه از فرایند افزایش سرمایه و ایجاد ارتباطات مستقیم بین شرکت و سرمایهگذاران است. بهطورکلی عرضه اولیه در دو حالت عرضه اولیه خصوصی و عرضه اولیه عمومی انجام میشود. ICOها غالباً برای افزایش سرمایه در مراحل اولیه و ایجاد جامعه پیرامون پروژه استفاده می شوند.
عرضه توکن اوراق بهادار (STO)
این روش، شکل قانونمندتر TGE است که طی آن توکنها در قالب اوراق بهادار صادر می شوند. IEOها با بهرهگیری از شهرت صرافیها و پلتفرمهای ارز دیجیتال و تعداد بالای کاربران، اعتماد قابلتوجهی را در بین علاقهمندان بازار کریپتو جلب میکنند.
عرضه اولیه DEX (IDO)
این روش مشابه IEO است اما در صرافی غیرمتمرکز (DEX) انجام میشود. مخاطب اصلی روش، کاربرانی هستند که از صرافیهای غیرمتمرکز بهعنوان پلتفرم اصلی معاملاتی خود استفاده میکنند. IDOها نقدینگی آنی و دسترسی غیرمتمرکز را برای کاربران مهیا میکنند.
ایردراپ
ایردراپ، روش مطرحی در رویداد تولید توکن برای توزیع توکنها در بین طیف گستردهای از مخاطبان بهصورت رایگان در قالب پاداش محسوب میشود. این رویکرد مزایای متعددی مانند افزایش آگاهی و پذیرش کاربران، ساخت جامعه، توزیع منصفانه و کاهش متمرکز شدن مالکیت توکنها، انطباق با قوانین و دسترسی ابتدایی کاربران به این توکنها دارد.
مزایا و معایب رویداد تولید توکن
رویداد TGE مزایا و معایبی برای سرمایهگذاران و توسعهدهندگان پروژه دارد که در جدول زیر ارائه شدهاند:
| مزایای TGE | |
|
مزایا برای سرمایهگذاران TGEها امکان دسترسی اولیه به پروژههای پربازده را با قیمت کمتر نسبت به سرمایهگذاریهای اولیه مهیا میکند. سرمایهگذاران میتوانند از نقدینگی توکنها و معامله در صرافیهای مختلف پس از TGE بهره ببرند. علاوه براین، TGE فرصت مشارکت در پروژههای نوآورانه را فراهم میکند. همچنین فرصت دسترسی به فناوریها و بازارهای جدید فراهم میشود. |
مزایا برای توسعهدهندگان پروژه رویداد تولید توکن امکان افزایش سرمایه را بهسرعت مهیا میکند. همچنین این روش مقررات و محدودیتهای کمتری نسبت به روشهای معمول دارد. توسعهدهندگان پروژه میتوانند در یک جامعه جهانی مشارکت کرده و توجه سرمایهگذاران را به پروژه خود جلب کنند. |
| ریسکهای TGE | |
| از جمله ریسکهای TGE، میتوان به نااطمینانی در تنظیمگری قوانین اشاره کرد. همچنین این رویداد باعث چالشهای قانونی یا اختلال در پروژه میشود. همچنین ریسک شکست پروژه نیز وجود دارد، بهنحویکه شاید پروژه انتظارات را برآورده نکرده و باعث زیان سرمایهگذاران شود. | |
کلام پایانی
رویداد تولید توکن، روش تازهای برای افزایش سرمایه و ایجاد پروژههای بلاکچین محسوب میشود. شناخت انواع TGEها، ریسکها و مراحل راهاندازی، کمک شایانی به توسعهدهندگان و سرمایهگذاران میکند. با توسعه TGE ها، آگاهی از تازهترین خبرهای پروژهها برای حداکثر شدن فرصت و کاهش ریسکهای روندهای جدید ضروری است. TGEها میتوانند باعث رشد ارزهای دیجیتال شوند، اما برنامهریزی و تحقیق کامل درباره هر پروژه ضروری است.


